Kerstactie-ideeën voor je Duitse vereniging

Wensboom, adventskalender, kerstmarkt en tombola: ideeën voor Duitse verenigingen, met de bevestigde regels en een planning van zes weken.

In het kort Voor een kerstactie heeft je vereniging geen groot podium nodig. Een wensboom, een adventskalender met giften of een kraam op de kerstmarkt volstaan vaak. Plan zes weken, regel tombola, collecte en fiscaal attest vroeg bij de bevoegde instanties en geef online een eenvoudige manier om te doneren.

Dit artikel beschrijft de regels in Duitsland.

Welke kerstactie past bij je vereniging?

Vraag je eerst af hoeveel mensen meehelpen en hoeveel tijd er is. Vijf tot tien vrijwilligers kunnen elk van de volgende formats in zes weken aan. Heb je maar twee mensen, begin dan met de adventskalender.

  • Wensboom: veel warmte, gemiddelde inspanning
  • Adventskalender: 24 dagen, weinig logistiek
  • Kerstmarkt: ontmoeting, maar vergunningen
  • Tombola: alleen nadat de regels duidelijk zijn

Wensboom: wensen vervullen in plaats van geld inzamelen

Bij een wensboom hangen wensen op kaartjes in een boom, en donateurs vervullen er een van. Het format is in Duitsland bekend, bijvoorbeeld van districtsbesturen in Berlijn. Het past bij verenigingen met kinderen, ouderen of gezinnen in nood.

Houd het verloop eenvoudig: wensen verzamelen, beperken tot ongeveer 20 tot 30 kaartjes, de boom plaatsen, cadeaus tot een vaste dag laten terugbrengen. Noem geen echte namen van kinderen, alleen voornamen of nummers, en stem de wensen af met de ouders of begeleiders. Leg een prijsgrens vast, bijvoorbeeld 20 euro per wens, zodat niemand overvraagd wordt.

Wie niet ter plaatse kan zijn, moet toch kunnen helpen. Bied daarom parallel een online gift aan, waarmee je ontbrekende wensen zelf koopt. Meer over de planning vind je in het artikel Kerstactie plannen: tijdschema voor verenigingen.

Adventskalender met giften: 24 deurtjes, 24 aanleidingen

Een adventskalender geeft elke dag tot Kerstavond een doel. Achter deurtje 1 staat bijvoorbeeld een warme maaltijd, achter deurtje 24 een cadeau. Elke dag krijgt een bedrag en een kort verhaal dat je dagelijks deelt.

De charme zit in het ritme. Je supporters komen vierentwintig keer terug in plaats van één keer te geven. Twee mensen kunnen dat aan: een foto, drie zinnen, een link. Een voorbeeld is de actie 24 gute Taten (24 goede daden).

Bereid alle 24 teksten vóór 1 december voor, het liefst tegen half november. Een dag te laat kost vertrouwen. Plan ook een mail aan je supporters in, maar alleen naar mensen die uitdrukkelijk toestemming gaven. De Duitse privacytoezichthouders raden daarvoor de double opt-in-procedure aan.

Kerstmarkt: kraam, glühwein en goede gesprekken

Een kraam op de kerstmarkt brengt je in gesprek met mensen die je vereniging nog niet kennen. Verkoop zelfgemaakte spullen, punch of gebak en toon op een bord waarvoor de opbrengst dient.

Of je daarvoor een vergunning nodig hebt, beslist je gemeente. Een kraam, een infobord of een collectebus in de openbare ruimte vraagt vaak een Sondernutzungserlaubnis (vergunning voor bijzonder gebruik van openbaar terrein), in Hamburg bijvoorbeeld van het Bezirksamt (districtsbestuur). Vraag het na bij je Ordnungsamt (gemeentelijke ordedienst). Wordt glühwein verkocht, dan kunnen bovendien bedrijfsrechtelijke voorschriften gelden. Ook daarover zegt je stad wat van toepassing is.

Voor collectes geldt: in de meeste deelstaten is geen collectevergunning meer nodig, maar Rijnland-Palts, Thüringen en het Saarland kennen ze nog. Thüringen staat kinderen onder 14 jaar niet toe te collecteren. Alles verder lees je in het artikel Kerstmarkt voor het goede doel.

Tombola: alleen met bevestigde regels

Een tombola is een Ausspielung (uitspeling) en valt dus onder het gokrecht. Wie er zonder vergunning een houdt, maakt zich strafbaar. Het recht ligt bij de deelstaten, daarom bestaat er geen uniform recept voor heel Duitsland.

Zeker is het volgende kader. Volgens het Glücksspielstaatsvertrag 2021 (interstatelijk verdrag over gokken) mogen bij een kleine loterij de inzetten samen maximaal 40.000 euro bedragen. De netto-opbrengst moet uitsluitend naar algemeen nuttige, kerkelijke of liefdadige doelen gaan. Netto-opbrengst en winstsom moeten elk minstens 25 procent van de inzetten halen. Minderjarigen mogen niet deelnemen.

De deelstaten mogen strenger zijn. In Berlijn en Noordrijn-Westfalen is bijvoorbeeld telkens minstens een derde netto-opbrengst vereist, en in NRW mogen loten hoogstens drie maanden verkocht worden. Loten via het internet zijn uitgesloten in de gelezen algemene vergunningen van Berlijn, NRW en Bremen (daar beperkt tot 31 december 2024). Een online tombola is voor je vereniging dus geen standaardoptie.

Daarnaast moet de loterijbelasting bij het Finanzamt (belastingkantoor) aangemeld worden, ook als je vrijgesteld bent. In Berlijn en NRW geldt daarvoor minstens twee weken voor de start. Vraag vóór de lotenverkoop aan je bevoegde instantie en het Finanzamt. Of voor lotengeld een Spendenquittung mogelijk is, is niet zeker, stem dat af met een belastingadviseur.

Spendenquittung en Zuwendungsbestätigung

Donateurs vragen met kerst vaak om een Spendenquittung (fiscaal attest voor giften). Officieel heet ze Zuwendungsbestätigung. De vereniging stelt ze op volgens het officieel voorgeschreven model, als ze als algemeen nuttig erkend is en haar Freistellungsbescheid (vrijstellingsbeslissing van de fiscus) niet ouder is dan vijf jaar.

Bij giften tot 300 euro volstaat voor de donateur een bankbewijs, als je vereniging als begunstigde de nodige gegevens vermeldt. Giften zijn aftrekbaar als bijzondere uitgaven tot 20 procent van het totale inkomen. Een gift telt voor het jaar waarin ze betaald wordt, dus tot 31 december. Een foutieve bevestiging kan de vereniging aansprakelijk maken voor 30 procent van het bedrag. De exacte formulering voor de donatiepagina stem je af met het Finanzamt.

Het tijdschema in zes weken

  1. Week 1: format kiezen, team en doel bepalen
  2. Week 2: vergunningen en data bij de overheid uitzoeken
  3. Week 3: teksten, foto's en donatiepagina voorbereiden
  4. Week 4: de actie bekendmaken
  5. Week 5 en 6: actie uitvoeren, bedanken, afrekenen

Het volledige plan met taken per week vind je in het artikel Kerstactie plannen: tijdschema voor verenigingen.

Zo doe je het met WeGlow.world

Met WeGlow.world zet je een donatiepagina op in drie stappen: bedrag, persoonlijke gegevens en samenvatting. Donateurs kunnen eenmalig of maandelijks geven, telkens met eigen bedragen en labels, bijvoorbeeld "Een warme maaltijd". De pagina werkt op de telefoon. Je kunt een bedanktekst klaarzetten die na de gift automatisch verstuurd wordt.

Supporters kunnen een eigen actiepagina starten en in hun vriendenkring geld inzamelen. Dat past goed bij de wensboom en de adventskalender. Daarnaast zijn er vier kerstervaringen, die nog een concept zijn tot de officiële lancering. In de Glow Room wordt elke gift een versiering aan de kerstboom in een 3D-woonkamer, in de Sterrenhemel wordt elke gift een ster. Wie wil starten, kan hier aanmelden.

Veelgestelde vragen

De vijf vragen die verenigingen het vaakst stellen voor een kerstactie.

Hoeveel voorbereidingstijd heeft een kerstactie nodig?

Reken op ongeveer zes weken. Voor vergunningen, bijvoorbeeld bij tombola of kraam, vraag je best vroeger aan, want meldingen bij het Finanzamt vragen minstens twee weken voorbereiding.

Mag onze vereniging een online tombola houden?

Volgens de gelezen algemene vergunningen van Berlijn, NRW en Bremen (daar beperkt tot 31 december 2024) is lotenverkoop via het internet uitgesloten. Vraag aan je gokautoriteit of in jouw geval een individuele vergunning mogelijk is.

Hebben we een vergunning nodig om te collecteren?

In de meeste deelstaten niet meer, in Rijnland-Palts, Thüringen en het Saarland wel. Voor kramen op openbare straten is vaak een Sondernutzungserlaubnis nodig. Vraag het aan je Ordnungsamt.

Krijgen donateurs een Spendenquittung?

Ja, met een Zuwendungsbestätigung volgens het officiële model, als je vereniging als algemeen nuttig erkend is en een geldig Freistellungsbescheid heeft. Tot 300 euro volstaat voor de donateur vaak het bankbewijs.

Hoe bereiken we donateurs per mail?

Alleen met voorafgaande uitdrukkelijke toestemming. De privacytoezichthouders noemen de double opt-in-procedure noodzakelijk. Bevoegd is het toezicht van je deelstaat.

Bronnen

Artikels