Kersttombola voor een Belgische vzw: dit zijn de regels

Kersttombola in België: wat mag zonder vergunning, wat vraagt een toelating en waarom online verkoop via de Nationale Loterij loopt.

In het kort Een vereniging die erkend is door het gemeentecollege mag zonder vergunning vier keer per jaar een kersttombola houden: 5 € per lot, 1.000 loten, prijzen in natura tot 500 €, minstens 70 % voor het doel. Daarboven moet het college toelaten. Online verkoop valt onder de Nationale Loterij, 13 weken vooraf.

dit artikel beschrijft de regels in België.

Een tombola is de eenvoudigste animatie op een kerstkraam, en die waarbij de regel het vaakst verkeerd wordt begrepen. Hier lees je wat mag, wat een toelating vraagt en wat wij niet voor je kunnen bevestigen.

Wat zegt de wet over een tombola in België?

Tombola's vallen onder de wet van 31 december 1851 op de loterijen, en niet onder de kansspelwet. Sinds de wet van 20 juli 2022 zijn lokale tombola's gelegaliseerd. De Kansspelcommissie is dus niet de instantie die een tombola toelaat: dat doen de gemeente en de Nationale Loterij.

Deze regels zijn federaal en wij vonden geen verschil tussen de gewesten. Wat wel verschilt, is de praktijk van de gemeente (formulieren, dienst, termijnen). Er zijn drie niveaus: zonder toelating, met toelating van het gemeentecollege, of via de Nationale Loterij.

Wat mag je zonder toelating?

Een vereniging die erkend is door het college van burgemeester en schepenen mag zonder toelating een tombola houden, maximaal vier keer per jaar, binnen de gemeente en voor een sociaal of liefdadig doel. De regel geldt sinds 11 september 2022. De grenzen staan in het koninklijk besluit van 13 september 2023.

Maximaal 5 € per lot.
Maximaal 1.000 loten per tombola.
Alleen prijzen in natura met een handelswaarde van maximaal 500 €, inclusief prijzen van sponsors.
Minstens 70 % van de opbrengst voor het sociale of liefdadige doel, hoogstens 30 % voor de kosten.

Een voorbeeld: 1.000 loten van 5 € leveren hoogstens 5.000 € op. Minstens 3.500 € gaat naar het doel en hoogstens 1.500 € dekt de niet geschonken prijzen, het drukwerk en de logistiek.

Wat betekent erkend door het gemeentecollege?

Dat kunnen wij voor jouw gemeente niet bevestigen. De wet eist een erkenning door het college van burgemeester en schepenen, maar de criteria verschillen per gemeente. Wij vonden geen officiële lijst die overal geldt.

Schrijf je gemeente aan en vraag:

of je vereniging erkend is en zo niet hoe je dat wordt;
welke dienst tombola's behandelt;
of een gemeentelijk reglement extra voorwaarden stelt.

Bewaar het antwoord schriftelijk.

Wanneer moet het gemeentecollege toelaten?

Zodra je boven de grenzen hierboven gaat: duurder lot, meer dan 1.000 loten, prijzen van meer dan 500 € of meer dan vier tombola's per jaar. Een tombola voor weldadigheid, kunst of openbaar nut boven die drempels vraagt de toelating van het gemeentecollege.

De provincie Antwerpen vraagt bijvoorbeeld een vzw waarvan de statuten minstens 5 jaar geleden in het Belgisch Staatsblad verschenen, met de rekeningen van de laatste 2 jaar. Dat is een Vlaamse bron: voor Wallonië en Brussel vraag je je gemeente wat zij eist.

Voor meerdere gemeenten in één provincie komt de toelating van de provincie, minstens een maand vooraf. Voor meerdere provincies komt ze van de FOD Binnenlandse Zaken (zelfde Antwerpse bron).

Waarom valt online verkoop onder de Nationale Loterij?

Het koninklijk besluit van 18 december 2023 houdt de tombola's die in meerdere provincies of via middelen van de informatiemaatschappij, dus via internet, worden georganiseerd voor aan de Nationale Loterij. Loten verkopen op een donatiepagina of in een webshop is dus niet hetzelfde als een tombola aan een kraam.

Volgens de tekst van het besluit, geraadpleegd op een spiegelsite van het Belgisch Staatsblad, zijn de voorwaarden strenger:

een privaatrechtelijke rechtspersoon die minstens 5 jaar bestaat;
minstens 60 % van de opbrengst voor het goede doel;
alleen prijzen in natura, voor hoogstens 40 % van de waarde van de loten;
een lot tussen 0,05 € en 20 €;
een looptijd van maximaal 12 maanden, met een trekking in België onder toezicht van een gerechtsdeurwaarder;
geen minderjarige deelnemers en een aanvraag 13 weken voor de aankondiging.

Dertien weken is bijna 3 maanden: voor Kerstmis vertrekt de aanvraag eind van de zomer. Het besluit van 2023 zegt niets over online verkochte loten in een tombola zonder toelating. Zolang geen juridische bron het tegendeel zegt, beschouw je online verkoop als onderworpen aan de Nationale Loterij.

De valkuilen van de kersttombola

Drie fouten komen bij kleine verenigingen vaak voor.

De kerstbingo: volgens de UVCW vallen bingo's onder de Kansspelcommissie, niet onder de gemeente. Het is geen tombola.
De geldprijs: het stelsel zonder toelating laat alleen prijzen in natura toe.
Het lot dat je "voor het gemak" online betaalt: daardoor kan de tombola in het stelsel van de Nationale Loterij belanden.

Planning voor je kersttombola

Zonder toelating volstaan 6 weken. Voor de Nationale Loterij reken je minstens 13 weken terug vanaf de aankondiging.

Zes weken vooraf: de erkenning bij de gemeente nagaan.
Vier weken vooraf: prijzen verzamelen en hun handelswaarde noteren.
Twee weken vooraf: loten drukken en 2 personen voor de trekking voorzien.
Op de dag zelf: ter plaatse verkopen en voor het publiek trekken.
Binnen 2 dagen: bedanken en het totaal bekendmaken.

Voor de rest van de actie lees je onze gids over een kerstactie organiseren in België.

Zo doe je het met WeGlow.world

De tombola speelt zich ter plaatse af, met papieren loten. WeGlow.world regelt wat errond hangt: een donatiepagina in drie stappen (bedrag, gegevens, overzicht), voor een eenmalige of maandelijkse gift, ook op de smartphone. Verkoop geen loten via die pagina: een gift blijft een gift.

Je supporters starten hun eigen actiepagina en je kunt een bedanktekst bewaren die na elke gift wordt verstuurd. Is je vereniging erkend, dan verstuur je de fiscale attesten met één klik. Start gratis met een account op weglow.world.

We werken aan vier kerstervaringen, nog een concept tot de officiële lancering. In de Glow Room, een 3D-woonkamer, wordt elke gift een versiering aan de kerstboom. In de Kaartenmuur wordt elke gift een kaart met postzegel. Bekijk ook de Sterrenhemel en het Pakjeserf.

Zie ook de solidaire kerstmarkt in België en de ideeën voor een kerstactie. Klaar om te starten? Maak je account aan of neem contact op met het team.

Veelgestelde vragen

Vijf veelgestelde vragen.

Mag een kersttombola zonder toelating?

Ja, voor een vereniging die door het gemeentecollege is erkend, hoogstens 4 keer per jaar: 5 € per lot, 1.000 loten, 500 € aan prijzen in natura, minstens 70 % voor het doel. Buiten dat kader is een toelating nodig.

Mag ik geld als prijs geven?

Niet zonder toelating: alleen prijzen in natura zijn toegestaan, tot 500 € handelswaarde, inclusief prijzen van sponsors.

Hoe weet ik of mijn vereniging door het college is erkend?

Dat kunnen wij niet bevestigen: de criteria verschillen per gemeente. Vraag het schriftelijk aan je gemeente.

Mag ik mijn tombolaloten online verkopen?

Niet zonder de Nationale Loterij: tombola's via internet vragen een aanvraag die minstens 13 weken voor de aankondiging wordt ingediend. Voor een kraam blijf je bij papieren loten.

Geeft de prijs van een tombolalot recht op een fiscaal attest?

Nee, een lot is een aankoop met tegenprestatie. Alleen een zuivere gift van minstens 40 € per jaar aan een erkende instelling geeft recht op de belastingvermindering van 30 %.

Bronnen

Pagina's geraadpleegd op 9 oktober 2026.